Depresyon Nedir, Depresyonun Belirtileri Nelerdir ve Tedavi Nasıl Yapılır?


1
1 point

Çağın kronik illeti depresyon ile tanışmayan kaldı mı? Bir şekilde ucundan kıyısından bizi ele geçiren o “ruh hali”ni biraz da klinik açıdan değerlendirmenin zamanı geldi.

Önceden ergenliğe özgü olduğu düşünülen ya da insanların “belki biraz ilgi çekmek için” içine girdikleri sanılan depresyonun “çık dışarı, gez biraz da kendine gel” tavsiyesi ile çözülemeyecek bir sorun olduğu az çok anlaşıldı sanıyoruz.

Bu yazıda ruh halinizi, beyin işlevlerinizi, uykunuzu, günlük yaşamınızı ve ilişkilerinizi etkileyen “depresyon” hastalığı ile mücadelede kullanılan tedavi yaklaşımlarını ele alacağız. Kimi durumlarda bu tedavilerden sadece biri yeterli olabilirken bazı durumlarda ise birden fazla yaklaşımı uygulamayı tercih edebilirsiniz.

Önce depresyonu yakından tanıyalım…

Depresyonun Belirtileri

Genelleme yapmak gerekirse depresyonun en yaygın belirtileri mutsuzluk hissi, ağlama krizleri ve sürekli çöküntü halidir diyebiliriz. Hepimiz zaman zaman bu belirtileri hissettiğimiz dönemlerden geçmişizdir. Fakat depresyondaki insanlar için bu belirtiler uzun dönemli ve hayat kalitesini düşürücü dozda seyretmektedir. Derecesine göre depresyonun daha pek çok belirtisi vardır:

  • Sürekli yorgun/bitkin/halsiz hissetmek,
  • Kontrol hissini kaybetmek,
  • Kendini işe yaramaz hissetmek,
  • İştah kaybı ve kilo vermek,
  • Kilo almak (kendini mutlu hissetmek için yemeye bağlı olarak),
  • Uyumada zorluk,
  • Libidoda azalma,
  • Hafıza problemleri,
  • Gerginlik ve asabiyet,
  • İntihar düşüncesi,
  • Özsaygı kaybı, değersizlik hissi.

Depresyonun Nedenleri

Depresyon tablosunda genellikle, beynin normal çalışmasını etkileyen ve nörotransmitter’ler olarak bilinen bazı kimyasalların göreceli bir yetersizliği/kaybı söz konusudur. Aşırı stresli ve travmatik olayları (sevilen kişinin kaybı, işsiz kalma, maddi endişeler vb.) takiben depresyonun gelişmesi sık karşılaşılan bir durumdur. Hamilelik gibi nedenlerle değişen hormon düzeyleri de depresyonu tetikleyebilmektedir. Bunların yanı sıra bazı insanlarda mevsim/hava durumu ile bağlantılı olarak da, örneğin güneş ışığının az olduğu durumlarda  depresyon görülebilmektedir. Tüm bunlar fiziksel dış etkenler olsa da sadece genetik yatkınlığınız da depresyona neden olabilir elbette.

Depresyon Nasıl Teşhis Edilir

Semptomlarınıza bağlı olarak, doktorunuz sizden, anemi rahatsızlığınız, hormonlarınızda ya da kimyasallarınızda yetersizlik olup olmadığından emin olmak için kan tahlili isteyebilir. Depresyonu teşhis edecek özel bir kan testi yoktur elbette; fakat yaşadığınız sıkıntılara neden olabilecek başka bir rahatsızlık olup olmadığını anlayabilmek açısından tahliller önemli görülebilir.

Tahlilin yanı sıra depresyonun teşhis ve derecelendirilmesinde kullanılan bazı ölçekler* de mevcuttur. Bunlardan en bilinenleri şunlardır:

Kendini Değerlendirme Ölçekleri

  • Beck Depresyon Envanteri
  • Zung Depresyon Ölçeği
  • Geriatrik Depresyon Ölçeği
  • Edinburgh Doğum Sonrası Depresyon Ölçeği
  • Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği
  • Çocuklar için Depresyon Ölçeği

Klinisyenin Değerlendirdiği Ölçekler

  • Hamilton Depresyon Derecelendirme Ölçeği
  • Montgomery-Asberg Depresyon Derecelendirme Ölçeği
  • Calgary Şizofrenide Depresyon Ölçeği
  • Cornell Demansta Depresyon Ölçeği

* Kaynak

Depresyon Nasıl Tedavi Edilir

Depresyon tedavisinde uygulanan pek çok yaklaşım mevcut. Depresyondaki birine söylenen “kendini toparla” tavsiyesi maalesef bunlardan biri değildir. Hatta çoğu zaman “bunu bile başaramadığını” düşünen kişiye daha çok zarar verir. Hayatını, olması gerektiği şekilde düzene sokmak, depresyondaki bir hasta için normalden çok daha yoğun bir zihinsel çaba gerektirir.

Depresyon için en faydalı yaklaşım bir psikoterapist veya psikoanalistten profesyonel yardım almaktır; ancak bu seçenek çoğu insan için fazlasıyla maliyetli olduğundan doktorlar için en uygulanabilir tedavi türü antidepresan ilaçlar yazmaktır.

Antidepresan ilaçları günlük yaşamınızı sürdürmenizi kolaylaştıracak birer koltuk değneği olarak değerlendirebilirsiniz. Zira depresyon, günlük hayatınızda kolay gibi görünen kararları vermenizi bile zorlaştıran, sosyal hayatınızı alt üst eden ciddi bir tehdittir. İş hayatınıza devam etmenize engel teşkil etmese de hastalığınızın derecesine ve işinizin niteliğine göre bu karar doktorunuzun onayını gerektirebilir.

Antidepresan ilaç tedavisinin sizin için doğru olup olmadığını kendi klinik tablonuz ve doktorunuzun tavsiyeleri belirleyecektir; fakat bu ilaçlar size gerçekten de tahmininizden daha da fazla yardımcı olabilirler. Antidepresan grubu ilaçların çalışma prensibi tamamen farklı olduğundan bu ilaçlar daha önce yaygın bir şekilde “sakinleştirici” olarak kullanılan ilaçlarla karıştırılmamalıdır. Bağımlılık yapma özellikleri olmayan antidepresanlar beyninizin salgıladığı kimyasalları vücudunuzun çok daha iyi bir şekilde kullanmasına yardımcı olurlar. Konu yan etkilere gelince, maalesef hiçbir ilaç için yan etkisi yoktur diyemesek de özellikle son zamanlarda geliştirilen ilaçlar bu yan etkileri minimum düzeye indirebilmiştir.

Antidepresanların işe yarayıp yaramadığını anlamak 2 hafta ila 2 aylık bir süreç gerektirmektedir. Başlangıçta (ilk 2 hafta) yan etkilerini doğrudan hissetmeniz mümkün. En sık karşılaşılan yan etkiler arasında çene kilitlenmesi vardır ve kesinlikle geçicidir. Fiziksel olarak ciddi yan etkilerle karşılaşmadığınız sürece biraz sabırlı olmanızda ve her gün belirtilen dozlarda düzenli olarak kullanmanızda fayda var. Çoğu hasta, ilacın gerçek faydasını göstermesini beklemeden, bu yan etkilerle karşılaşır karşılaşmaz tedaviyi yarıda bırakmakta; ve tekrar başlamakta tereddüt göstermektedir. İlaç kullanma konusundaki toplumsal ön yargılar da bu davranışın altında yatan nedenlerden biri maalesef. Yüksek tansiyonu olan bir hasta için tansiyon düşürücü ilacını kendi kendine bırakması nasıl söz konusu olamazsa, depresyon hastası için de antidepresan ilaçlarda aynı mantık geçerlidir. Bu konuda yakın çevrenin desteği de çok önemlidir ve hasta gerekirse çevresindeki insanları bu konuda uyarmalıdır.

Her şey yolunda giderse antidepresan ilaçla tedavi süresi 3-6 ay arasında sürecektir. Bu süre sonunda ilacı bıraktığınızda depresyon öncesi hayatınıza dönmeniz çok olasıdır. İlacı bırakma kararını kesinlikle kendi başınıza almamalısınız. Doktorunuz gerekli görürse dozu azaltarak bırakmanızı veya bir süre daha ilaca devam etmenizi önerebilir.


Arkadaşlarınla paylaşmaya ne dersin?

1
1 point

Ne Hissettin?

Şaşırmış Şaşırmış
0
Şaşırmış
Dumur Oldum Dumur Oldum
0
Dumur Oldum
İğrenme İğrenme
0
İğrenme
fun fun
0
fun
geeky geeky
0
geeky
love love
1
love
lol lol
0
lol
omg omg
0
omg
win win
0
win
Yandex.Metrica
Format Seç
Kişilik Testi
Kişilik hakkında bir çıkarımda bulmayı amaçlayan sorular
Trivia testi
Bilgi ölçmeyi amaçlayan ve doğru/yanlış gibi cevapları olan sorular
Anket
Karar vermek veya insanların görüşlerini almak için oylama
Hikaye
Görsel, video gibi öğelerle zenginleştirilen metin
Liste
Klasik internet listeleri
Geri Sayım
Klasik internet geri sayımları
Açık Liste
En iyi paylaşımın belirlenebilmesi için kendi paylaşımını oluştur
Sıralama Listesi
En iyi liste öğesini belirlemek için oylama
Meme
Özel "meme"ler oluşturmak için kendi görsellerini yükle
Video
Youtube, Vimeo veya Vine
Ses
Soundcloud veya Mixcloud
Görsel
Resim veya GIF
Gif
GIF formatı